اصول دین. توحید
باشگاه خبرنگاران | سلامت و پزشکی | چهارشنبه، 17 دی 1404 - 19:06
دانشمندان یک «کهکشان ناقص» را کشف کردهاند که دریچهای نادر به جهان تاریک میگشاید.
خلاصه خبر
هسته این ابر از یک کره متراکم از هیدروژن خنثی با قطر حدود ۴۹۰۰ سال نوری تشکیل شده است، بیش از هزار برابر فاصله بین زمین و نزدیکترین ستاره آن، پروکسیما قنطورس.
با وجود داشتن مقادیر زیادی سوخت لازم برای تشکیل ستاره، مشاهدات تلسکوپ فضایی هابل عدم وجود هرگونه ستارهای را در آن تأیید کرده است.
اجرام بزرگتر منجر به تشکیل ستاره میشدند، در حالی که اجرام کوچکتر باعث فروپاشی و ناپدید شدن آنها میشدند.
دکتر آلخاندرو بنیتز-لامبای، محقق دانشگاه میلان-بیکوکا، گفت که "ابر ۹ نشان دهنده یک حالت تعادل نادر است" و توضیح داد که کمتر از ۱۰٪ از اجرام در این محدوده جرمی در این حالت خالص باقی میمانند و آن را به حلقه گمشده در درک منشأ کهکشانها تبدیل میکند.
این ابر برای اولین بار سه سال پیش توسط تلسکوپ FAST چین مشاهده شد، قبل از اینکه مشاهدات اخیر تلسکوپ فضایی هابل فقدان کامل ستارههای آن را تأیید کند.
دانشمندان امیدوارند از قابلیتهای منحصربهفرد FAST برای مشاهده تعداد بیشتری از این اجرام در آینده استفاده کنند تا بفهمند که آیا «ابر ۹» یک مورد استثنایی است یا یک الگوی رایج در کیهان.
آیه های دیگری که مورد استناد طرفداران نظریه تکامل قرار گرفته است عبارتند از:
«و لقد خلقناکم ثم صورناکم ثم قلنا للملائکة اسجدوا لادم» [1] «و همانا ما شما را آفریدیم و سپس شکل دادیمتان و سپس به فرشتگان گفتیم به آدم سجده کنید»
و نیز حجر/ 28- 29 و ص/ 71 و سجده/ 8- 9 همین مضمون را دارد.
استاد مشکینی با طرح آیه 11 سوره اعراف می نویسد:
«آیه فوق از جمله بهترین آیات قابل استفاده، برای اثبات این نظریه [تکامل ] است، زیرا خداوند در این آیه بیان می کند که ابتدا او قبل از شکل دادن به انسان، او را آفرید و بعد از مدت نامعلوم (به قرینه کلمه ثم) او را به شکل انسان فعلی در آورده است. سپس بعد از مدتها، فرشتگان را امر به سجود در برابر یکی از افراد نوع انسان کرده است. »
و سپس سه مرحله خلقت انسان را از آیه فوق استفاده می کند.
اول: مرحله بعد از خلقت و پیش از شکل گرفتن به صورت انسان (تکوین او از آب و خاک).
دوم: مرحله بعد از پیدا کردن شکل «انسان» و پیش از انتخاب آدم از بین افراد نوع.
سوم: مرحله انتخاب آدم از بین آنها و بعد از آن امر کردن فرشتگان به سجود بر آدم [2].
ایشان در توضیح آیات 28- 29 سوره حجر «انی خالق بشراً من صلصال من حمأ مسنون فاذا سویته و نفخت فیه من روحی فقعوا له ساجدین» و آیه 71 سوره ص می گویند که مقصود از «بشر» در این آیه کل نوع اوست. یعنی نوع و طبیعت کلی اوست نه فرد بخصوص و برگزیده مانند «آدم».
و در مورد واژه «تسویه» (جمله سویته) می گویند: تقریباً به معنای جاری ساختن انسان در مسیر تکامل است تا اینکه به صورت انسان در آمده و آماده نفخ روح. . . گردد [3].
جالب این است که استاد مکارم شیرازی مفسر معاصر آیات 26- 28- 29 سوره حجر را به عنوان مهمترین دلیل طرفداران ثبات انواع آورده اند. [4]
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
به نام خداوند رحمتگر مهربان
الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَجَعَلَ الظُّلُمَاتِ وَالنُّورَ ثُمَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بِرَبِّهِمْ يَعْدِلُونَ ﴿۱﴾
ستايش خدايى را كه آسمانها و زمين را آفريد و تاريكيها و روشنايى را پديد آورد با اين همه كسانى كه كفر ورزيده اند [غير او را] با پروردگار خود برابر مى كنند (۱)
هُوَ الَّذِي خَلَقَكُمْ مِنْ طِينٍ ثُمَّ قَضَى أَجَلًا وَأَجَلٌ مُسَمًّى عِنْدَهُ ثُمَّ أَنْتُمْ تَمْتَرُونَ ﴿۲﴾
اوست كسى كه شما را از گل آفريد آنگاه مدتى را [براى شما عمر] مقرر داشت و اجل حتمى نزد اوست با اين همه [بعضى از] شما [در قدرت او] ترديد مى كنيد (۲)
وَهُوَ اللَّهُ فِي السَّمَاوَاتِ وَفِي الْأَرْضِ يَعْلَمُ سِرَّكُمْ وَجَهْرَكُمْ وَيَعْلَمُ مَا تَكْسِبُونَ ﴿۳﴾
و او در آسمانها و زمين خداست نهان و آشكار شما را مى داند و آنچه را به دست مى آوريد [نيز] مى داند (۳)
وَمَا تَأْتِيهِمْ مِنْ آيَةٍ مِنْ آيَاتِ رَبِّهِمْ إِلَّا كَانُوا عَنْهَا مُعْرِضِينَ ﴿۴﴾
و هيچ نشانه اى از نشانه هاى پروردگارشان به سويشان نمى آمد مگر آنكه از آن روى بر مى تافتند (۴)
فَقَدْ كَذَّبُوا بِالْحَقِّ لَمَّا جَاءَهُمْ فَسَوْفَ يَأْتِيهِمْ أَنْبَاءُ مَا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُونَ ﴿۵﴾
آنان حق را هنگامى كه به سويشان آمد تكذيب كردند پس به زودى [حقيقت] خبرهاى آنچه را كه به ريشخند مى گرفتند به آنان خواهد رسيد (۵)
دعای استفتاح (دعای ام داوود)
صَدَقَ اللَّهُ الْعَظِیمُ الَّذِی لا إِلَهَ إِلا هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ ذُو الْجَلالِ وَ الْإِکْرَامِ الرَّحْمَنُ الرَّحِیمُ الْحَلِیمُ الْکَرِیمُ الَّذِی لَیْسَ کَمِثْلِهِ شَیْ ءٌ وَ هُوَ السَّمِیعُ الْعَلِیمُ الْبَصِیرُ الْخَبِیرُ شَهِدَ اللَّهُ أَنَّهُ لا إِلَهَ إِلا هُوَ وَ الْمَلائِکَهُ وَ أُولُوا الْعِلْمِ قَائِما بِالْقِسْطِ لا إِلَهَ إِلا هُوَ الْعَزِیزُ الْحَکِیمُ وَ بَلَّغَتْ رُسُلُهُ الْکِرَامُ وَ أَنَا عَلَى ذَلِکَ مِنَ الشَّاهِدِینَ اللَّهُمَّ لَکَ الْحَمْدُ وَ لَکَ الْمَجْدُ وَ لَکَ الْعِزُّ وَ لَکَ الْفَخْرُ وَ لَکَ الْقَهْرُ وَ لَکَ النِّعْمَهُ وَ لَکَ الْعَظَمَهُ وَ لَکَ الرَّحْمَهُ وَ لَکَ الْمَهَابَهُ وَ لَکَ السُّلْطَانُ وَ لَکَ الْبَهَاءُ وَ لَکَ الامْتِنَانُ وَ لَکَ التَّسْبِیحُ وَ لَکَ التَّقْدِیسُ وَ لَکَ التَّهْلِیلُ وَ لَکَ التَّکْبِیرُ وَ لَکَ مَا یُرَى وَ لَکَ مَا لا یُرَى وَ لَکَ مَا فَوْقَ السَّمَاوَاتِ الْعُلَى،
راست فرمود خداى بزرگ که معبودى جز او نیست، خداى زنده و بهخودپاینده، داراى بزرگى و بزرگوارى، مهربان و بخشنده، بردبار و کریم که چیزى همانند او نیست و او شنواى داناى بیناى آگاه است، گواهى داد خدا، خدایى که معبودى جز او نیست و فرشتگان و صاحبان دانش هم گواهان وحدانیت اویند و اینکه برپادارندۀ عدالت است، معبودى جز او که عزیز حکیم است، نیست و پیامبران بزرگوارش این حقیقت را به مردم رساندند و من بر این واقعیت از گواهانم. خدایا! تنها برای توست، سپاس و بزرگوارى و عزت و افتخار و چیرگى و نعمت و عظمت و رحمت و هیبت و سلطنت و زیبایى و نعمتبخشى و تنزیه و تقدیس و یکتایى و بزرگى و دیدنیها و نادیدنیها و آنچه بر فراز آسمانهاى بلند است
وَ لَکَ مَا تَحْتَ الثَّرَى وَ لَکَ الْأَرَضُونَ السُّفْلَى وَ لَکَ الْآخِرَهُ وَ الْأُولَى وَ لَکَ مَا تَرْضَى بِهِ مِنَ الثَّنَاءِ وَ الْحَمْدِ وَ الشُّکْرِ وَ النَّعْمَاءِ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى جَبْرَئِیلَ أَمِینِکَ عَلَى وَحْیِکَ وَ الْقَوِیِّ عَلَى أَمْرِکَ وَ الْمُطَاعِ فِی سَمَاوَاتِکَ وَ مَحَالِّ کَرَامَاتِکَ الْمُتَحَمِّلِ لِکَلِمَاتِکَ النَّاصِرِ لِأَنْبِیَائِکَ الْمُدَمِّرِ لِأَعْدَائِکَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مِیکَائِیلَ مَلَکِ رَحْمَتِکَ وَ الْمَخْلُوقِ لِرَأْفَتِکَ وَ الْمُسْتَغْفِرِ الْمُعِینِ لِأَهْلِ طَاعَتِکَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى إِسْرَافِیلَ حَامِلِ عَرْشِکَ وَ صَاحِبِ الصُّورِ الْمُنْتَظِرِ لِأَمْرِکَ الْوَجِلِ الْمُشْفِقِ مِنْ خِیفَتِکَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى حَمَلَهِ الْعَرْشِ الطَّاهِرِینَ،
و آنچه در اعماق زمین است و زمینهای فروتر و آخرت و دنیا و آنچه به آن خشنود شوى از ثنا و ستایش و سپاس و نعمتها. خدایا! بر جبرئیل درود فرست؛ آن فرشتۀ امین بر وحیات و نیرومند بر انجام فرمانت و فرمانبردار در آسمانها و جایگاههاى کرامتت، حملکنندۀ کلماتت، یاور پیامبرانت، نابودکنندۀ دشمنانت. خدایا! بر میکائیل درود فرست؛ آن فرشتۀ رحمتت، آفریده براى نمایش رأفتت و آمرزشخواه و یاور اهل طاعتت. خدایا! بر اسرافیل درود فرست؛ آن فرشتۀ حملکنندۀ عرشت و صاحب صور (شیپور) قیامت، آن چشمبهراه فرمانت، اندیشناک و بیمناک از هراست. خدایا! درود فرست بر حاملان عرش، آن حاملان پاکنهاد
مشاهده یک سیاره سرگردان بزرگ در کهکشان راه شیری
باشگاه خبرنگاران | سلامت و پزشکی | یکشنبه، 14 دی 1404 - 18:06
یک سیاره سرگردان به اندازه زحل در کهکشان راه شیری به صورت شناور دیده شده است.
باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی- در حالی که اکثر سیارات شناخته شده به دور ستارههای خود میچرخند، "سیارات سرگردان" وجود دارند که آزادانه در فضا بدون ستاره خاصی در حرکت هستند.
اخترشناسان اخیراً پس از مشاهده سیارهای شبیه زحل که آزادانه در کهکشان ما شناور است، شواهد جدیدی برای وجود این اجرام منزوی ارائه کردند.
دانشمندان از یک تکنیک نجومی پیچیده به نام میکرولنزینگ گرانشی استفاده کردند، که در آن کشش گرانشی یک جسم آسمانی به عنوان یک عدسی طبیعی برای بزرگنمایی نور ستاره پشت آن عمل میکند.
جنبه منحصربهفرد این کشف در مشاهده همزمان آن توسط تلسکوپهای زمینی و فضایی نهفته است که به دانشمندان اجازه میدهد جرم آن را با دقت بیسابقهای محاسبه کنند.
این سیاره سرگردان تقریباً یک چهارم جرم مشتری جرم دارد و در فاصله حدود ۱۰۰۰۰ سال نوری از مرکز کهکشان راه شیری قرار دارد.
ویژگیهای فیزیکی این سیاره نشان میدهد که در یک منظومه شمسی معمولی متولد شده و سپس توسط اختلالات گرانشی شدید، احتمالاً به دلیل تعامل با سایر سیارات یا نوسانات در ستاره مادر، به فضا پرتاب شده است.
این کشف، علاوه بر تعداد محدود سیارات سرگردان تایید شده، که به دلیل عدم انعکاس نور از ستاره نزدیک، از نظر تاریخی تشخیص آنها دشوار بوده است، یک کشف قابل توجه است.
کارشناسان پیشبینی میکنند که سرعت کشف این سیارات سرگردان با معرفی نسل بعدی تلسکوپهای فضایی، به ویژه تلسکوپ نانسی گریس رومن ناسا که قرار است در سالهای آینده پرتاب شود، افزایش یابد.
این ابزارهای پیشرفته، دیدگاه وسیعتری در مورد درک پویایی تشکیل منظومههای سیارهای و مکانیسمهای خروج سیارات ارائه میدهند و به طور بالقوه درک ما از گسترش حیات در جهان را متحول میکنند.
این کشف تأیید میکند که کهکشان ما دارای تنوع کیهانی بسیار بیشتری نسبت به آنچه قبلاً تصور میشد، است.
جهانها محدود به آنهایی که در منظومههای ستارهای منظم در حال چرخش هستند، نیستند، بلکه شامل سیارات تبعیدی نیز میشوند که در تاریکی بین ستارگان سفر میکنند و اسراری را در مورد شرایطی که سیارات را به سمت سفرهای کیهانی انفرادی سوق میدهد، با خود حمل میکنند.
منبع: ایندیپندنت
مهر | دین و اندیشه | یکشنبه، 14 دی 1404 - 10:40
حجت الاسلام کدخدایی با بیان اینکه اعتکاف بستری مهم برای جذب و تثبیت حضور نوجوانان در مسجد و کادرسازی برای نظام اسلامی است، گفت: امسال ۵۰ درصد مساجد شهر تهران میزبان اعتکاف نوجوانان هستند.
خلاصه خبر
به گزارش خبرگزاری مهر، حجتالاسلام مرتضی کدخدایی معاون بسیج مساجد و محلات سپاه حضرت محمد رسولالله (ص) تهران بزرگ با بیان اینکه امسال بسیج بهصورت جدی در حوزه اعتکاف نوجوانان وارد میدان شده و در قالب میز مشترک ستاد اعتکاف استان تهران نقش آفرینی میکند، گفت: در حال حاضر حدود ۵۰ درصد مساجد شهر تهران میزبان برنامههای اعتکاف نوجوانان هستند که این میزان نسبت به سالهای گذشته با رشد ۳۰ درصدی همراه بوده است.
معاون بسیج مساجد و محلات سپاه تهران بزرگ همچنین به برگزاری دورههای آموزشی ویژه مربیان مساجد اشاره و تصریح کرد: در راستای توانمندسازی مجریان و مسئولان بسیج نوجوانان، آموزشهای تخصصی برای مربیان مساجد ارائه و در دو دوره به ۶۰۰ نفر و ۹۰۰ نفر از مربیان خواهر و برادر در سپاه تهران بزرگ آموزشهای مرتبط با اعتکاف ارائه شد.
حَیات طَیّبه اصطلاحی قرآنی و بهمعنای زندگی پاکیزه و مطلوب که در قرآن کریم بهعنوان پاداش مؤمنان بیان شده است. جمعی از مفسّران، حیات طیّبه را مربوط به زندگی دنیا و گروهی مربوط به آخرت دانستهاند. زندگی بهشتی، قناعت، رضایت به قسمت الهی، بینیازی از غیر خدا و درک شیرینی عبادت از مصادیق حیات طیّبه شمرده شده است. در برخی از روایات، از امام علی(ع) و شیعیانش به عنوان صاحبان حیات طیّبه نام برده شده و در دعاهای وارد شده در مناسبتهای مختلف، سفارش به درخواست حیات طیّبه از خداوند شده است. شرط دستیابی به حیات طیّبه، ایمان و عمل صالح است. در برخی روایات، اوصافی چون شُکر خدا و پدر و مادر، بیاعتنایی به دنیا و خواندن سوره مُزَّمّل، زمینهساز دستیابی به حیات طیّبه معرفی شدهاند.
حیات طیبه از نظر مفسران
قرآن کریم:
مَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِنْ ذَکَرٍ أَوْ أُنْثَیٰ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْیِیَنَّهُ حَیَاةً طَیِّبَةً ۖ وَلَنَجْزِیَنَّهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ مَا کَانُوا یَعْمَلُونَ (ترجمه: هر کس کار شایستهای انجام دهد، خواه مرد باشد یا زن، در حالی که مؤمن است، او را به حیاتی پاک زنده میداریم؛ و پاداش آنها را به بهترین اعمالی که انجام میدادند، خواهیم داد.)
سوره نحل، آیه ۹۷، ترجمه مکارم شیرازی.
حیات طیّبه اصطلاحی قرآنی است که در آیه ۹۷ سوره نحل، به عنوان پاداش ایمان و عمل صالح بیان شده است. در آیات قرآن، واژه طَیِّب در مقابل خَبیث به معنای پلید ظاهری یا باطنی و مورد تنفّر به کار رفته است.[۱]
مفسّران قرآن، در دنیوی یا اخروی بودن حیات طیّبه، و منظور و مصداق آن، اقوال گوناگونی دارند.
مقدمه
مطالب و نوشتههای فراوانی با محوریت «حکومت اسلامی و ابعاد آن» در قالب متون تفسیری، کتابهای علمی، نظریههای پرسمانی و یا انتقادی، پایاننامهها و حتی مقالات به رشته تحریر در آمدهاند. فراوانی اینگونه نوشتهها ناظر بر تکراری بودن موضوع نیست، بلکه نشانگر اوج اهمیت این موضوع در متن زندگی انسانی و تأثیرگذاری آن بر زندگی فردی افراد است. چرا که استقرار و ثبات زندگی شخصی و اجتماعی بدون نظام و حکومت غیرقابل تصور است. پس تشکیل حکومت و وجود یک نظام مشخص برای هر اجتماعی لازم و ضروری است. ضرورت حکومت تا آنجاست که طبق حدیثی از پیامبر اکرم (ص)، زمامداری انسان فاجر و ظالم بهتر از هرجومرج و اختلاف در زندگی اجتماعی شمرده شده است. (مجمعالزوائد ج 5: 221)
از سویی، حکومت تنها پناهگاه انسانهای ضعیف برای بازستانی حق خود از زورگویان و قدرتمندان است. نظم و آرامش و برخورداری از حقوق طبیعی و انسانی در جامعه مرهون حکومت است. البته تجربه حکومتها و دولتها نشان داده است که هر حکومتی توان کسب رضایت حداکثری ملت خود را ندارد؛ جز حکومتهایی که مبنای دینی و اعتقادی دارند و براساس عدل و مساوات حقوقی افراد تشکیل شدهاند. چون در این نوع حکومتها مهمترین رکنها، رهبری و مردم هستند؛ رهبری که حاکمیتی جز در جهت پیادهسازی قوانین اسلامی و حدود دینی، ندارد. از اینرو، سعادت دنیوی و اخروی افراد در سایه نظام اسلامی و رهبری استمرار میِیابد و سرمنشأ تحولات مثبت و گسترده در جهان امروز میشود.
بنابراین، تشکیل حکومت و ایجاد یک نظام مقتدر، هم به منظور اجرا و گسترش برنامههای اسلام و قرآن، و هم برای ایجاد بهترین پشتوانه مقابله و مبارزه با معاندین و مستکبران عالم، امری بدیهی و از ضروریات است. بدون چنین حکومتی همه برنامههای هدایت بشری و ایجاد آمادگی برای حکومت الهی امام زمان (ارواحنا لتراب مقدمه الفداه) امری فراموش شده خواهد بود و بیداری انسانهای خفته در خواب غفلت، کاری بس سخت و غیرممکن میشود.
قرآن کریم تشکیل حکومت را در رأس برنامههای اسلام قرار داده و همواره ملتها را به حفظ آن تشویق و ترغیب کرده است؛ چرا که اصل تشکیل حکومت اسلامی بیشتر به نفع خود مردم است. حکومت مقتدر اسلامی به مسلمانان قدرت ایستادگی در مقابل تفرقهها و استکبار را میدهد و با پیروی از رهبری آگاه از مبانی ارزشها و برنامههای سیاسی و اجتماعی اسلام است که میتوانند بهعنوان ملتی پیروز، عزت را به سایر ملتها و مذاهب صادر کنند.
حکومت اسلامی از دیدگاه قرآن:
قرآن کتاب هدایت و برنامه کامل برای زندگی بشر دیروز، امروز و فرداهاست. از آن رو که هیچ یک از نیازهای بشر را فروگذار نکرده، مگر اینکه راه حل و روزنه تفکری فراروی بشر قرار داده است. آیات مربوط به تشکیل حکومت در مدینه و پس از هجرت پیامبر اکرم (ص) نازل شدهاند.
اولین آیههای تشکیل حکومت اسلامی در سوره مائده، آیات 44 تا 49 آمدهاند. خداوند در این آیات میفرماید: (... و من لم یحکم بما انزل الله فاولئک هم الکافرون - و من لم یحکم بما انزل الله فاولئک هم الظالمون - و من لم یحکم بما انزلالله فاولئک هم الفاسقون - و انزلنا الیک الکتاب بالحق مصدقا لما بین یدیه من الکتاب و مهیمناً علیه فاحکم بینهم بما انزل الله و لا تتبع اهوائهم عما جائک من الحق و ان احکم بینهم بما انزلالله و لا تتبع اهوائهم و احذرهم ان یفتنوک عن بعض ما انزلالله الیک) : و کسانی که مطابق آنچه خداوند فرو فرستاده است حکم نکنند، کافرند و کسانی که مطابق آنچه خداوند فرو فرستاده حکم نکنند، ستمگرند و کسانی که مطابق آنچه خداوند فرو فرستاده است حکم نکنند،