باشگاه خبرنگاران جوان جواد فراهانی - در یک یافته علمی شگفت‌انگیز که می‌تواند درک بسیاری از مردم از کربوهیدرات‌ها را تغییر دهد، یک مطالعه ژاپنی نشان داد که مصرف نان و برنج می‌تواند حتی بدون افزایش کل کالری دریافتی باعث افزایش وزن شود.
محققان دانشگاه متروپولیتن اوساکا، به رهبری پروفسور شیگنوبو ماتسومورا، تصمیم گرفتند فراتر از نظریه‌های سنتی که بر چربی به عنوان عامل اصلی چاقی تمرکز دارند، حرکت کنند و در عوض کربوهیدرات‌ها را که از اجزای اصلی وعده‌های غذایی روزانه در سراسر جهان هستند، از نان و برنج گرفته تا ماکارونی، برجسته کنند.
دانشمندان مدت‌هاست که از رژیم‌های غذایی پرچرب در مطالعات حیوانی استفاده می‌کنند، زیرا چربی به عنوان برجسته‌ترین علت افزایش وزن در نظر گرفته می‌شد.
با این حال، تیم ژاپنی متوجه یک شکاف تحقیقاتی قابل توجه شد: کربوهیدرات‌ها روزانه به مقدار زیادی مصرف می‌شوند، اما نقش آنها در چاقی و متابولیسم با همان عمق مورد مطالعه قرار نگرفته است.
همه معتقدند که "نان باعث افزایش وزن می‌شود" یا اینکه "کربوهیدرات‌ها باید محدود شوند"، اما مهمترین سوال بی‌پاسخ ماند: آیا مشکل از خود کربوهیدرات‌ها است یا از نحوه انتخاب و مصرف آنها توسط افراد؟
برای پاسخ به این سوال، محققان یک آزمایش هوشمندانه روی موش‌ها طراحی کردند.
آنها موش‌ها را به گروه‌های مختلفی تقسیم کردند: یک گروه فقط رژیم غذایی استاندارد، گروه دیگر رژیم غذایی استاندارد با نان اضافه شده، گروه سوم با آرد گندم و گروه چهارم با آرد برنج.
دو گروه دیگر نیز تغذیه شدند، یکی با رژیم غذایی پرچرب به تنهایی و دیگری با آرد گندم اضافه شده.
سپس این تیم با دقت تغییرات در وزن بدن، مصرف انرژی، متابولیت‌های خون و حتی بیان ژن در کبد را زیر نظر گرفت.
موش‌ها چنان علاقه شدیدی به غذا‌های غنی از کربوهیدرات نشان دادند که خوردن رژیم غذایی استاندارد معمول خود را کاملاً متوقف کردند.
با کمال تعجب، اگرچه کل کالری دریافتی آنها به طور قابل توجهی افزایش نیافت، اما توده بدنی و درصد چربی آنها افزایش یافت.
حتی شگفت‌آورتر اینکه، موش‌هایی که با آرد برنج تغذیه می‌شدند، به همان روشی که موش‌های تغذیه شده با آرد گندم وزن اضافه می‌کردند، وزن اضافه کردند، به این معنی که مشکل محدود به گندم نبود.
موش‌هایی که با رژیم غذایی پرچرب و آرد گندم اضافه شده تغذیه می‌شدند، نسبت به موش‌هایی که فقط با رژیم غذایی پرچرب تغذیه می‌شدند، وزن کمتری اضافه کردند.
محققان از یک تکنیک پیچیده به نام کالری‌سنجی غیرمستقیم با تجزیه و تحلیل تنفس برای اندازه‌گیری دقیق مصرف انرژی استفاده کردند.
بزرگترین شگفتی این بود که افزایش وزن به دلیل «پرخوری» که معمولاً تصور می‌شود، نبود، بلکه کاهش میزان انرژی سوزانده شده توسط بدن (مصرف انرژی) بود.
این بدان معناست که بدن کالری کمتری نسبت به قبل می‌سوزاند.
علاوه بر این، تغییرات متابولیکی مشاهده شد، از جمله افزایش سطح اسید‌های چرب در خون و تجمع چربی در کبد.
علاوه بر این، فعالیت ژن‌های مسئول تولید و انتقال اسید‌های چرب افزایش یافت.
این علائم، در کنار هم، تصویر واضحی را ترسیم می‌کنند: رژیم غذایی پر کربوهیدرات، حتی بدون افزایش کالری، متابولیسم را به سمت ذخیره چربی و کاهش مصرف انرژی برنامه‌ریزی مجدد می‌کند.
خبر خوب این است که این تغییرات دائمی نیستند.
وقتی محققان آرد گندم را از رژیم غذایی حذف کردند، هم وزن بدن و هم اختلالات
متابولیک به طور قابل توجهی بهبود یافتند.
این نشان می‌دهد که دور شدن از رژیم غذایی پر کربوهیدرات و حرکت به سمت یک رژیم غذایی متعادل‌تر می‌تواند کلید مدیریت موثر وزن باشد.
اکنون، تیم ژاپنی قصد دارد تحقیقات خود را از آزمایشگاه به کاربرد‌های دنیای واقعی از طریق مطالعات انسانی منتقل کند تا کاربرد این یافته‌ها را در عادات غذایی واقعی تأیید کند.
این یافته‌های مهم در مجله Molecular Nutrition & Food Research منتشر شده است.
منبع: ساینس دیلی