علما و مراجع و محققین و پژوهشگران علوم اسلامی
مهر | دین و اندیشه | سه شنبه، 30 اردیبهشت 1404 - 16:06
معاون شهید رئیسی گفت: الگوی سیاست ورزی شهید رئیسی مبتنی بر دیانت ورزی است، با سیاست مداری مواجهیم که به مقام فقاهت و اجتهاد رسیده و در مناصبی بوده که نیازمند مرحله اجتهاد است.
خلاصه خبر
به عبارت دیگر پژوهشکده باقر العلوم لازم میداند مسیر دانش را از راه مطالعه و نقد و ارزیابی دنیای غرب به سمت مدلهای تجربه شده امروز انقلاب اسلامی برگرداند.
در نوع پرداخت به شهید جمهور سعی شد از ساحت خاطره و تاریخ و عاطفه به ساحت علمی و روشمند و مؤثر در جامعه آینده برای سیاست ورزی حرکت کنیم.
بهادری جهرمی اصل کار انتشار کتاب را واجب و ضروری دانست و اضافه کرد: بیشتر آثاری که اخیراً در نمایشگاه کتاب نیز چند عنوان رونمایی شد ناظر به حوزه خاطره نگاری است و امثال تولید این آثار ضرورت دارد اما جنس کار علمی و پژوهشی نیز حساسیت و اهمیت دارد.
خودش بزرگ قضاوت و قضاست ولی در پروندههایی که ظلمی بر خود و نزدیکانش صورت گرفته از چهارچوب خارج نمیشد.
وی تصریح کرد: الگوی سیاست ورزی او مبتنی بر دیانت ورزی است، با سیاست مداری مواجهیم که به مقام فقاهت و اجتهاد رسیده، در مناصبی بوده که نیازمند مرحله اجتهاد است و با این تجربه وارد قوه مجریه شده است.
امیدوارم اقدامات به چاپ کتاب بسنده نشود و این گونه محتواها مبنای تدریس در دانشگاه و حوزه علمیه باشد.
مهر | فرهنگی و هنری | سه شنبه، 30 اردیبهشت 1404 - 14:46
با پایان سی و ششمین نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران، پرفروشترین آثار مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی در این نمایشگاه اعلام شد.
خلاصه خبر
پرفروشترین آثار مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی در سی و ششمین نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران به این ترتیب است: جلد ٢۶ «دائرةالمعارف بزرگ اسلامی» زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی (آخرین جلد منتشر شده از مجموعه سی و پنج جلدی) پرفروشترین اثر این مرکز در نمایشگاه کتاب بوده است.
جلد ٧ «دانشنامۀ فرهنگ مردم ایران» زیر نظر محمّد جعفری قنواتی، گسترۀ زمانی این دانشنامه تمامی دورههای تاریخی ایران و قلمرو موضوعی این دانشنامه نیز تمامی ابعاد فرهنگ مردم، اعم از مادی و معنوی را شامل میشود.
مهر | دین و اندیشه، دانش و فناوری | شنبه، 27 اردیبهشت 1404 - 14:40
دانشگاه آزاد اسلامی استان تهران با ۲۰ محصول فناورانه و دانشبنیان در نمایشگاه دستاوردهای دانشبنیان و هوش مصنوعی کشورهای اسلامی حضور مییابد.
خلاصه خبر
دانشگاه آزاد اسلامی استان تهران در این رویداد بینالمللی که با حضور وزرا و معاونین بیش از ۲۰ کشور (از جمله مالزی، مراکش، مصر، نیجریه، قزاقستان، اندونزی، ایران، ترکیه، عربستان سعودی، پاکستان، الجزایر، تونس، ازبکستان، بنگلادش و آذربایجان) در هتل اسپیناس پالاس برگزار خواهد شد، از فرصت پیش رو در راستای اهداف سند تحول و تعالی دانشگاه آزاد اسلامی در ارائه دستاوردهای ملی در زمینه فنآوری به جامعه بینالمللی و شبکهسازی علمی و فنآورانه در گستره بینالملل استفاده کرده و با ارائه ۲۰ محصول فناورانه و دانش بنیان در این نمایشگاه حضور یافته است.
مهر | دین و اندیشه | شنبه، 27 اردیبهشت 1404 - 14:40
حجتالاسلام حبیباللهی، از تولید نرمافزار مجموعه آثار مرحوم آیتالله شیخ عبدالکریم حائری یزدی، بنیانگذار حوزه علمیه قم، همزمان با برگزاری همایش صدمین سالگرد بازتأسیس این حوزه خبر داد.
خلاصه خبر
مدیر تولید نرمافزارهای شخصیتمحور مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی (نور) با اشاره به تولید نرمافزارهای متعددی همچون مجموعه آثار امام خمینی (ره)، شهید مطهری، شهید بهشتی، مرحوم صفایی حائری و نیز مراجع عظام تقلید، افزود: تولید و عرضه نرمافزار مجموعه آثار مرحوم آیتالله حائری یزدی در مدت زمانی کوتاه انجام و در مراسم همایش رونمایی شد.
وی افزود: در همین راستا کتاب الطهارة آیتالله اراکی و کتاب الصلاة آیتالله آشتیانی بر آثار حاج شیخ عبدالکریم حائری یزدی نیز به عنوان کتب مستقل در نرمافزار قرار گرفته است.
مدیر تولید نرمافزارهای شخصیتمحور مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی نور اذعان کرد: همچنین در بخش معرفی شخصیت، زندگینامه علمی و مراحل تحصیل و تدریس مرحوم آیتالله حائری یزدی بهصورت خلاصه برای کاربران ارائه شده است
مهر | دین و اندیشه، استانها | دوشنبه، 22 اردیبهشت 1404 - 09:12
قم- رئیس دانشگاه قم با اشاره به ابعاد منشور «حوزه پیشرو و سرآمد» از سوی رهبر معظم انقلاب گفت: حوزه علمیه باید مدل زیست فقیهانه را با پشتوانه فکری برای نسل جدید تبیین کند.
خلاصه خبر
حجتالاسلام شریفی با اشاره به سرمایه علمی انباشتهشده در حوزهها گفت: حوزه امروز میراثدار گنجینهای عظیم از دانشهای دینی چون فقه، کلام، فلسفه، تفسیر، حدیث و اخلاق است که حاصل تلاش و ایثار هزاران عالم مخلص در طول قرون است.
حجتالاسلام شریفی ادامه داد: ما نیازمند فلسفه فقه و فلسفه سبک زیست فقیهانه هستیم و باید مدل زندگی دینی را با پشتوانه علمی و فکری مستحکم، تبیین و عرضه کنیم؛ چنانکه رهبر انقلاب نیز بر همین موضوع تأکید داشتهاند.
این امر مستلزم بازنگری در نظام آموزش و پژوهش حوزهها و پیوند زدن فقه با توصیف دقیق واقعیت، فهم مخاطب، مدلسازی رفتاری و تحلیل اجتماعی است.
فقه باید مبتنی بر انسانشناسی اسلامی و پاسخگوی نیازهای نوپدید باشد
شریفی ادامه داد: البته در حوزه علمیه، حرکتهایی در این جهت آغاز شده است؛ امروز در موضوعاتی مانند شبیهسازی، سلولهای بنیادی، ناباروری، فقه پزشکی، فقه محیط زیست، و حتی فقه مجازی و هوش مصنوعی، فقها ورود کرده و آرا فقهی عرضه کردهاند، اما این مسیر باید با کارهای عمیقتر و مستمر ادامه یابد.
ما اکنون با شکلگیری نظام سیاسی اسلامی مواجهیم؛ نظامی با گستره و عمقی بینظیر، که نیازمند «فقه نظامساز» است، نه صرفاً فقه فردی یا فقه مبتنی بر تکلیف شخصی.
این استاد حوزه تصریح کرد: فقه در دوران حکومت اسلامی نمیتواند صرفاً با نگاه فقه سنتی به اداره جامعه پاسخ دهد چراکه نگاه فقهی باید حاکمیتی، تمدنی و ناظر به نظامسازی باشد.
بنابراین، وظیفه ما امروز، بازتولید فقه با تکیه بر مبانی معرفتی، انسانشناسی و نظامسازی اسلامی است.
فتوا باید بخشی از تفسیر کلنگر اسلام از انسان، جامعه، عدالت، جنسیت، قدرت و روابط اجتماعی باشد.
موضوعاتی همچون تاریخ، اخلاق، خانواده و جامعه از منظر قرآن، باید بهصورت نظاممند در برنامه درسی حوزه گنجانده شود تا فقه، بر پایهای عمیق و منظومهوار استوار شود.
مهر | دین و اندیشه | شنبه، 20 اردیبهشت 1404 - 11:29
مهمترین و برجستهترین اقدام آیت الله حائری، تأسیس و احیای حوزه قم بود. در سال ۱۳۰۱ شمسی، ایشان به دعوت علما و مردم قم، به این شهر مهاجرت کرده و با تدبیر و تلاش فراوان، حوزه را احیا کرد.
خلاصه خبر
ایشان پس از طی مراحل مقدماتی در یزد، به نجف اشرف مهاجرت کرده و از محضر اساتید بزرگی همچون آخوند ملاحسینقلی همدانی، سید محمدکاظم یزدی (صاحب عروه) و میرزای شیرازی (صاحب فتوای تحریم تنباکو) بهره برد.
مهمترین و برجستهترین اقدام آیت الله حائری، تأسیس و احیای حوزه علمیه قم بود.
هدف اصلی آیت الله مؤسس از تأسیس حوزه علمیه قم، تربیت نیروهای متعهد و متخصص برای ترویج دین و پاسخگویی به نیازهای جامعه بود.
ایشان با تأسیس و گسترش حوزه علمیه قم، نقش مهمی در توسعه فرهنگ دینی در ایران ایفا کردند.
حوزه علمیه قم در دوران زعامت ایشان، به یکی از مهمترین مراکز علمی و فرهنگی جهان تشیع تبدیل شد و طلاب و دانشپژوهان بسیاری از سراسر جهان برای تحصیل علوم دینی به این شهر مهاجرت کردند.
نخستین بیمارستان در قم معروف به بیمارستان فاطمی، که به همّت و تدبیر آیتﷲ حائری توسط حاج سیدمحمد فاطمی قمی، مستشار دیوان کشور، بنا شد، از نخستین اقداماتی است که یک مرجع تقلید در زمینه درمان عمومی انجام میداد.
تأسیس بیمارستان سهامی، که از محل ثلث اموال سهامالدوله در قم ساخته شد، نیز به درخواست و اراده ایشان بود.
مهر | دین و اندیشه | سه شنبه، 16 اردیبهشت 1404 - 09:40
انضمامیترین بحث در باب اعتباریات و علوم انسانی به پرسش کنونی جامعه ایران (و شاید جوامع اسلامی) در باب امکان یا امتناع علوم انسانی اسلامی و علم دینی بازمیگردد.
خلاصه خبر
ابتکار فارابی در باب دوم کتاب الحروف و دیگر آثارش در باب نسبت انسان و ساحتهای نظر و عمل، ظهور مدنیت به سبب پیشرفت عقل، مناسبات انسان و جامعه، ایده تکوین و تطور عقل بشری، و بالاخره چگونگی ظهور و وضع زبان و نسبت آن با ساختار جامعه، امری بدیع و شگرف بود که تنها محدود بر حکمت عملی نبوده و بهنوعی تبیین دو سنخ از اعتباریات نظری و نفسالامری و اعتباریات عملی یا حیث فعل و قوه فعاله انسان میباشد.
اعتباریات، پیشرفت عقل و ظهور تمدن در گفتار پنجم مورد توجه و مطالعه قرار گرفت.
مفهوم تمدن، منظرهای گوناگون متفکران مهم در باب تمدن و نظریۀ پیشرفت (کانت، هردر، هگل و مارکس)، مناقشات مهم فروید و مارکوزه در باب دستاوردهای سلبی و ایجابی تمدن، امکان ظهور دادن تمدنی اخلاقی و انسانی و نیز مسئله مهم اعتباریات و فرایند تمدن در درون یک مطالعۀ تطبیقی بهنحوی انتقادی مورد بحث قرار گرفت.
شاید بتوان گفت که انضمامیترین بحث در باب اعتباریات و علوم انسانی به پرسش کنونی جامعه ایران (و شاید جوامع اسلامی) در باب امکان یا امتناع علوم انسانی اسلامی و علم دینی بازمیگردد.
این استاد دانشگاه در پژوهشهای دیگر، حکمت عملی فارابی و ابنسینا را مورد پژوهش قرار داده که بخشی از مطالعات در باب فارابی در چهار اثر پیشین با عنوانهای «نظام معرفتشناسی؛ بازخوانی بنیانهای معرفتی فارابی»، «فارابی و الحروف، خوانشی نو از فلسفه فارابی»؛ «گسست بنیادین معرفتی از سنت یونانی»، «فارابی و تأسیس فلسفه اسلامی» انتشار یافته بود و مجلد دوم از مطالعات او در باب ابنسینا در حال تدوین است.
مهر | دین و اندیشه | سه شنبه، 16 اردیبهشت 1404 - 15:23
واقعه تاریخی غدیر خم، به عنوان یکی از مهمترین رویدادهای تاریخ اسلام، همواره مورد توجه و بررسی اندیشمندان و پژوهشگران مسلمان قرار داشته است.
خلاصه خبر
الغدیر فی الکتاب و السنه و الادب، جامعترین و مفصلترین اثر در زمینه واقعه غدیر به شمار میرود.
این کتاب در ۱۱ جلد به زبان عربی نگاشته شده و به زبان فارسی نیز ترجمه شده است.
کمال الدین و تمام النعمة شیخ صدوق، به موضوع امامت و ولایت اختصاص دارد و شیخ صدوق در آن، به بررسی روایات مربوط به واقعه غدیر و دلالت آن بر امامت حضرت علی (ع) پرداخته است.
وی در این کتاب به موضوع غیبت و ظهور امام زمان (عج) میپردازد.
شیخ صدوق، نمونههای فراوانی از غیبت پیامبران الهی را آورده و به بررسی کامل امامت حضرت مهدی (ع)، تولد، روایات پیامبر و ائمه (ع) درباره ظهور آن حضرت، کسانی که به خدمت آن حضرت رسیدهاند و شرایط دوران ظهور ایشان پرداخته است.
الإرشاد فی معرفة حجج الله علی العباد شیخ مفید به شرح زندگانی ائمه اطهار (ع) میپردازد و شیخ مفید در آن، به ذکر واقعه غدیر و جایگاه آن در اثبات امامت حضرت علی (ع) اشاره کرده است.
اَلارشاد فی مَعرفةِ حُجَجِ الله عَلَی الْعِباد معروف به «الارشاد» کتابی درباره تاریخ زندگی امامان شیعه (ع) به زبان عربی نوشته شیخ مفید از متکلمان و فقهای برجسته شیعه است.
سید هاشم رسولی محلاتی الارشاد را به زبان فارسی و دکتر هوارد به زبان انگلیسی ترجمه و منتشر کردهاند.
مهر | دین و اندیشه | دوشنبه، 15 اردیبهشت 1404 - 16:29
نشست خبری پویش «چله خدمت» به همت ستاد مردمی بزرگداشت شهید رئیسی امروز دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۴ در مجموعه سرچشمه برگزار شد.
خلاصه خبر
به گزارش خبرنگار مهر، نشست خبری پویش مردمی چله خدمت به همت ستاد مردمی بزرگداشت شهید رئیسی؛ صبح امروز دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۴ با حضور سیداحمد عبودتیان دبیر ستاد مردمی بزرگداشت شهید رئیسی و زینب اختری دبیر پویش چله خدمت در مجموعه سرچشمه برگزار شد.
دبیر ستاد مردمی بزرگداشت شهدای خدمت با طرح این سوال که چرا پویش مردمی «چله خدمت» برای این شهدای خدمت گفت: تقریباً از ابتدای دهه ۹۰ حس ما این بود که شهید رئیسی به یک ضرورتی میرسد و ایشان به مساله حضور مردم در حکمرانی را در ابعاد مختلف بپردازد.
پس از خدمات ایشان در آستان قدس رضوی به این جمع بندی رسید خدمت به امام رضا (ع) نباید فقط در حرم مطهر رضوی شکل بگیرد و انجام شود.
دبیر ستاد مردمی بزرگداشت شهدای خدمت گفت: در ساحت اجرا نیز ساختاری را شکل داد مثل جهاد سازندگی و افرادی جمع شدند تا این الگو را در مشکلات امروز اجرایی کنند.
وی گفت: هدف این پویش در اصل این است که مردم در تخصص خود به همنوعان خود خدمت کنند و به نیت شهدای خدمت کاری انجام دهند.
ترویج خدمت به نیابت از شهدای خدمت، سرلوحه فعالیتهای پویش
در ادامه زینب اختری، دبیر پویش «چله خدمت»، با اشاره به شکلگیری این پویش مردمی در سال گذشته، اظهار داشت: «چله خدمت» با هدف ترویج الگوهای رفتاری شهید جمهور، حاج آقای رئیسی، به جای برگزاری مراسمهای معمول پس از شهادت ایشان، شکل گرفت.
این شعار با توجه به جایگاه خادمانه شهدای خدمت انتخاب شده است.
تسنیم | فرهنگی و هنری | یکشنبه، 14 اردیبهشت 1404 - 10:30
رئیس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی قم با تأکید بر رسالت حوزه های علمیه در پیوند با انقلاب اسلامی گفت: اگر کنکاش های علمی نتواند در میدان عمل آزموده شده و پاسخ گو باشد، فاقد ارزش واقعی خواهد بود.
خلاصه خبر
تفاوت رویکردهای حوزه قم و نجف
حجتالاسلام جهانگیری با اشاره به ترندهای کلان و متمایز دو حوزه قم و نجف اظهار داشت: حوزه علمیه قم رسالت تبلیغی و تحقیقی را توأمان پیگیری کرده و تلاش دارد تا یافتههای علمی را در میدان عمل به کار گیرد.
جهانگیری در ادامه، با اشاره به گذشت یک قرن از تأسیس حوزه علمیه قم، یادآور شد: حوزه نجف با سابقه بیش از هزار سال، زمینهساز تحولات حوزه قم در سده اخیر بوده است.
حوزه نجف همواره حوزهای پژوهشی و نظریهپرداز بوده و عمق نظری آن چنان بوده است که تاکنون، حوزه قم نیز از آثار و نظریات آن بهرهمند است.
میراث نظری نجف؛ دستمایه قم امروز
جهانگیری تأکید کرد: امروز میتوان گفت حوزه علمیه قم بر سر سفرهای نشسته که حوزه نجف در طول قرون فراهم کرده است.
آنچه در قم رخ داد، تقویت بُعد تبلیغی حوزه بود.
غلبه تبلیغ بر تحقیق در حوزه قم
وی با اشاره به عملکرد حوزه علمیه قم در عرصههای بینالمللی گفت: حوزه قم بهعنوان ناشر فراحوزوی معارف اسلامی در سطح جهانی موفق عمل کرده و کنشگری طلاب را متناسب با نیازهای روز بازتعریف نموده است.