ماههای قمری (یا عربی) دوازده ماه است که به ترتیب عبارتاند از:
محرم، صفر، ربیع الاول، ربیع الثانی (یا ربیع الاخر)، جمادی الاول، جمادی الثانی (یا جمادی الاخر)، رجب، شعبان، رمضان، شوال، ذیقعده و ذیحجه.
چهار ماه از این ماهها به ماههای حرام مشهور است که عبارتند از: رجب، ذیقعده، ذیحجه و محرم.
همچنین به ماه های شوال، ذیقعده و ذیحجه ماههای حج می گویند.
مبدأ ماههای قمری و ماههای شمسی، هجرت رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم به مدینه است. اولین ماه قمری محرم و آخرین آن ذیحجه است، تعداد روزهای ماههای قمری در مجموع 354 روز است که حدود 10 یا 11 روز از تعداد روزهای سال شمسی کمتر است چون در ماههای قمری، یک ماه، 30 روز است و ماه دیگر 29 روز.
هنگام دیدن هلال ماه نو، خواندن دعاهای هلال مستحب است، و از همه بهتر دعای 43 صحیفه کامله سجادیه است. اما اگر امکان خواندن این دعا نباشد، بهتر است که سه مرتبه « الله اکبر » و سه مرتبه « لا اله الا الله » بگوییم و در روز اول هر ماه دو رکعت نماز بگذاریم و در رکعت اول بعد از حمد سی مرتبه توحید و در رکعت دوم بعد از حمد سی مرتبه « انا انزلنا » (سوره قدر) را بخوانیم و بعد از نماز صدقه بدهیم که موجب سلامتی ما در آن ماه خواهد شد.
منابع:
هدایة الانام الی وقایع الایام، محدث قمی
مهر | دین و اندیشه | چهارشنبه، 01 بهمن 1404 - 11:29
ماه شعبان از ماههای پرفضیلت منسوب به پیامبر گرامی اسلام است که از برای آن اعمال و فضیلتهای ویژهای ذکر شده است.
خلاصه خبر
به گزارش خبرنگار مهر، ماه شعبان از ماههای پرفضلیت مسلمانان و در میامه ماههای رجب و شعبان است.
او روزهای ماه شعبان را روزه میگرفت و به ماه رمضان وصل میکرد.
مرحوم شیخ عباس قمی در کتاب شریف مفاتیح الجنان در خصوص اعمال مشترک ماه شعبان المعظم آورده است:
از خدا آمرزش و توبه میخواهم.
از امام صادق (علیهالسلام) روایت شده: که از وجود مبارک ایشان درباره فضیلت روزه رجب پرسیدند، فرمود: چرا از روزه شعبان غافل هستید؟
فرمود: به خدا سوگند بهشت پاداش آن است.
در خبر نبوی است: هرکه روز دوشنبه و پنجشنبه شعبان را روزه بگیرد، حقتعالی بیست حاجت از حاجات دنیا و بیست حاجت از حاجات آخرت او را برآورد.
در هر روز شعبان در وقت زوال [وقت ظهر شرعی] و در شب نیمهی آن این صلوات را که از حضرت زینالعابدین (علیهالسلام) روایت شده بخواند.
هشتم (مناجات شعبانیه):
این مناجات را که از ابن خالویه روایت شده بخواند؛ به گفته او این مناجات حضرت امیرالمؤمنین (علیهالسلام) و امامان پس از اوست که در ماه شعبان میخواندند.
اعمال مخصوص شب و روز اول ماه شعبان چیست؟
شعبان ماه بسیار برجسته و عالیرتبهای است و به سید انبیاء انتساب دارد و آن حضرت همهی این ماه را روزه میگرفت و روزه آن را به ماه رمضان وصل میکرد و میفرمود: «شعبان ماه من است، هرکه یک روز از این ماه را روزه بدارد، بهشت بر او واجب میشود».
به گزارش خبرگزاری رضوی، از امام صادق(ع) روایت شده چون ماه شعبان میرسید حضرت زینالعابدین(ع) اصحاب خود را جمع میکرد و میفرمود: ای اصحاب من، میدانید این چه ماهی است؟ این ماه شعبان است و حضرت رسول(ص) میفرمود شعبان ماه من است؛ پس در این ماه برای جلب محبّت پیامبر خود و برای تقرّب بهسوی پروردگار خویش، روزه بگیرید، به خدایی که جان علی بن الحسین(ع) به دست قدرت اوست، سوگند یاد میکنم از پدرم حسین بن علی(ع) شنیدم که فرمود از امیرالمؤمنین(ع) شنیدم هر که شعبان را برای محبّت پیامبر و تقرّب جستن بهسوی خدا روزه بگیرد، خدا او را دوست بدارد و در روز قیامت به کرامتش نزدیک کند و بهشت را بر او واجب گرداند.
شیخ از صفوان جمّال روایت کرده است که امام صادق(ع) به من فرمود: کسانی را که پیرامون تو هستند به روزه شعبان وادار کن. گفتم: فدایت شوم، مگر در فضیلت آن چیزی میبینی؟ فرمود آری رسول خدا(ص) هرگاه هلال شعبان را میدید، به منادی دستور میداد تا در مدینه ندا کند ای اهل مدینه، من از جانب رسول خدا(ص) به سوی شما فرستاده شدهام، آن حضرت میفرماید آگاه باشید، بهدرستی که شعبان ماه من است، خدا رحمت کند کسی را که مرا در ماه من یاری کند، یعنی آن را روزه بگیرد؛ سپس امام صادق(ع) چنین گفت: امیرالمؤمنین (ع) میفرمود از هنگامیکه شنیدم منادی رسول خدا(ص) در شعبان ندا داد، روزه شعبان از من فوت نشد و تا زمانی که زنده هستم به خواست خدا از من فوت نخواهد شد. پس میفرمود: روزه دو ماه شعبان و رمضان مایه توبه و آمرزش خداست.
اسماعیل بن عبد الخالق نیز روایت کرده است نزد امام صادق(علیهالسلام) بودم، ذکر روزه شعبان به میان آمد، حضرت فرمود: در فضیلت روزه شعبان چنین و چنان است تا جایی که انسان مرتکب قتل حرام میشود، پس اگر شعبان را روزه بگیرد، این روزه به او سود میرساند و به خواست خداوند آمرزیده میشود.
اعمال ماه شعبان المعظّم
اعمال این ماه برجسته و عالیرتبه بر دو بخش است: « اعمال مشترک» و «اعمال ویژه».
اعمال مشترک
اوّل: هر روز «هفتاد مرتبه» بگوید: اسْتَغْفِرُ اللّٰهَ وَأَسْأَلُهُ التَّوْبَةَ
دوم: هر روز «هفتاد مرتبه» بخواند: أَسْتَغْفِرُ اللّٰهَ الَّذِي لَاإِلٰهَ إِلّا هُوَ الرَّحْمٰنُ الرَّحِيمُ الْحَيُّ الْقَيُّوْمُ وَأَتُوبُ إِلَيْهِ (در بعضى از روایات «الْحَیُّ الْقَیُّوْمُ» پیش از «الرَّحْمٰنُ الرَّحِیمُ» است و عمل به هر دو خوب است).
از روایات استفاده میشود که بهترین دعاها و ذکرها در این ماه «استغفار» است و هرکه در هر روز این ماه «هفتاد مرتبه» استغفار کند، مانند این است که در ماههای دیگر هفتاد هزار مرتبه استغفار بجا آورد.
سوم: صدقه گرچه به دادن دانه ای خرما باشد.
چهارم: در تمام این ماه «هزار مرتبه» بگوید: لَاإِلٰهَ إِلّا اللّٰهُ، وَلا نَعْبُدُ إِلّا إِيَّاهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ وَلَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ.
پنجم: در هر پنجشنبه این ماه دو رکعت نماز بخواند، در هر رکعت پس از سوره «حمد»، «صد مرتبه» سوره «توحید» خوانده و بعد از سلامِ نماز، «صد مرتبه» صلوات بفرستد تا حقتعالی هر حاجتی که در امر دین و دنیا دارد روا کند؛ و نیز روزه هر پنجشنبه این ماه فضیلت بسیار دارد.
ششم: صلوات
هفتم: صلوات شعبانیه
هشتم: مناجات شعبانیه
اعمال مخصوص اول ماه شعبان
اعمال شب اول/ در کتاب «اقبال» نمازهای بسیاری [برای این روز] ذکر شده، از جمله «دوازده رکعت» که در هر رکعت سوره «حمد» «یک مرتبه» و سوره «توحید» «یازده مرتبه» خوانده شود.
اعمال روز اول/ روزه؛ از امام صادق(علیهالسلام) روایت شده هرکه روز اول شعبان را روزه بگیرد، بیتردید بهشت بر او واجب میشود؛ و سید ابن طاووس از حضرت رسول(صلیاللهعلیهوآله) ثواب بسیاری روایت کرده برای کسی که سه روز اوّل این ماه را روزه بگیرد و در شبهای آن، دو رکعت نماز بخواند با این ترتیب که در هر رکعت سوره «حمد» «یک بار» و سوره «توحید» «یازده بار» خوانده شود.
https://www.razavi.news/vdcj8oevxuqevmz.fsfu.html
کد مطلب ۱۱۸۶۲۴
کد مطلب : 80659
زمان مطالعه : 6 دقیقه
ماه رجب یکی از ماه های پر فضیلت می باشد که اعمال خاصی برای آخر ماه رجب از زبان ائمه معصومین (ع) بیان شده است.
اعمال کامل آخر ماه رجب و فضیلت هرکدام
اعمال آخر ماه رجب و روز اخری که به روز اول ماه شعبان وصل خواهد شد در مفاتیح الجناح، به صورت کامل بیان شده است. اعمالی که شامل ادعیه و نماز مخصوصی می شود که انجام آنها برای استفاده هرچه بهتر از این روز بزرگ، توصیه شده است.
ماه رجب یکی از ماه های حرام و پر فضیلت قمری است، چنانچه پیامبر در فضیلت این ماه می فرماید:رجب ماه گرامی خدا است که در آن، باران رحمتش را بر سر و روی بندگانش می ریزد. (عیون اخبار الرضا (علیه السلام)، ج 2، ص 71 )
روز شریفى است و در آن چند عمل است:
اوّل:
روزه گرفتن؛ روایت شده: حضرت نوح(علیهالسلام) در این روز سوار کشتی شد و به کسانی که با او بودند امر فرمود روزه بگیرند؛ و هرکه در این روز، روزه بگیرد، آتش دوزخ به فاصله یک سال راه از او دور میشود.
دوّم:
غسل کردن.
سوّم:
زیارت امام حسین(علیهالسلام)؛ شیخ از بشیر دُهّان از امام صادق(علیهالسلام) روایت کرده: هرکه روز اوّل رجب حسین بن علی(علیهالسلام) را زیارت کند بیتردید خدای عالم او را بیامرزد.
چهارم:
خواندن دعای طولانی و مفصّلی که سید در کتاب «اقبال» روایت کرده.
پنجم:
خواندن «نماز سلمان» به این صورت که: ده رکعت نماز بخواند، بعد از هر دو رکعت سلام دهد و در هر رکعت «یک مرتبه» سوره «حمد»، «سه مرتبه» «توحید» و «سه مرتبه» «قُلْ یٰا أَیُّهَا الْکٰافِرُونَ» را خوانده و پس از هر سلام دستها را بلند کند و بگوید:
لَاإِلٰهَ إِلّا اللّٰهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ، وَلَهُ الْحَمْدُ، يُحْيِي وَيُمِيتُ، وَهُوَ حَيٌّ لَايَمُوتُ، بَيَدِهِ الْخَيْرُ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ.
معبودی جز خدا نیست، یگانه و بیشریک است، فرمانروایی و سپاس فقط ویژۀ اوست، زنده میکند و میمیراند و اوست زندهای که نمیمیرد، خیر به دست اوست و او بر هر کاری تواناست.
سپس بگوید:
اللّٰهُمَّ لَامانِعَ لِما أَعْطَيْتَ، وَلَا مُعْطِيَ لِما مَنَعْتَ، وَلَا يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْكَ الْجَدُّ.
خدایا! از آنچه عطا کردی بازدارندهای نیست و آنچه را بازداریدهندهای ندارد و شخص کوشا را کوشش از تو بینیاز نمیکند.
سپس دستها را بر چهره خود بکشد.
مهر | دین و اندیشه | یکشنبه، 30 آذر 1404 - 10:58
رجب از پرفضیلتترین ماه های سال نزد مسلمانان شناخته میشود که برای هرچه بهره مندی بیشتر از این ماه اعمالی سفارش شده است.
خلاصه خبر
و رجب را «اصبّ» یعنی فروریزنده تر میگویند، زیرا رحمت خدا در این ماه بر امّت من بسیار ریخته میشود، و روزه در آن مستحب است.
«ابن طاووس» در کتاب ادعیه «اقبال الاعمال» این چنین معرفی میکند: «اعلم أن من أفضل الأعمال فیها زیارة مولانا علی أمیر المؤمنین علیه اسلام فیزار فیها زیارة رجب أو بغیرها مما أشرنا إلیه ؛[۵] یکی از بهترین اعمال در این شب، زیارت مولی امیر مؤمنان-علیه السّلام-است.
سُبْحَانَ الْإِلَهِ الْجَلِیلِ سُبْحَانَ مَنْ لا یَنْبَغِی التَّسْبِیحُ إِلا لَهُ سُبْحَانَ الْأَعَزِّ الْأَکْرَمِ سُبْحَانَ مَنْ لَبِسَ الْعِزَّ وَ هُوَ لَهُ أَهْلٌ
امام کاظم علیه السلام فرمود «رَجَبٌ نَهرٌ فِی الجَنَّةِ؛ أَشَدُّ بَیاضا مِنَ اللَّبَنِ وَ أَحلَی مِنَ العَسَلِ.
مَن صامَ یَوما مِن رَجَبٍ سَقاهُ اللّهُ مِن ذَلِکَ النَّهرِ؛ رجب، نهری است در بهشت که سفیدتر از شیر و شیرینتر از عسل است.
در مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل آمده است که رسول خدا صلی الله (ع) نیز در ثواب روزه ماه رجب فرمود «إنَّ فی الجَنّةِ قَصْرا لا یَدخُلُهُ إلّاصُوّامُ رَجَبٍ»؛ یعنی در بهشت قصری است که جز روزهداران رجب وارد آن نمیشوند.»
شب زنده داری و عبادت
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله: ألا إنَّ فی شَهرِ رَجَبٍ لَیلَهً، مَن حَرَّمَ النَّومَ عَلی نَفسِهِ وقامَ فیها حَرَّمَ اللّهُ جَسَدَهُ عَلَی النّارِ، وصافَحَهُ سَبعونَ ألفَ مَلَکٍ، ویَستَغفِرونَ لَهُ إلی یَومٍ مِثلِهِ، فَإِن عادَ عادَتِ المَلائِکَهُ.
استغفار و دعاهای رجب
فرصتی که برای استغفار و طلب آمرزش فراهم میشود و در نتیجه به ارتباط نزدیک با خداوند میانجامد.
در کنز العمال آمده است که رسول خدا صلی الله علیه و آله یکی از آداب این ماه را استغفار معرفی کرده و فرمودند «أکثِروا مِنَ الاِستِغفارِ فی شَهرِ رَجَبٍ، فَإِنَّ للّهِِ فی کُلِّ ساعَةٍ مِنهُ عُتَقاءَ مِنَ النّارِ، وإنَّ للّهِِ مَدائِنَ لا یَدخُلُها إلّا مَن صامَ [شَهرَ] رَجَبٍ»؛ یعنی در ماه رجب، بسیار استغفار کنید؛ زیرا خداوند در هر ساعتی از این ماه، عدهای را از آتش میرهانَد.
در روایتی دیگر فرمودند «رَجَبٌ شَهرُ الاِستِغفارِ لِاُمَّتی، أکثِروا فیهِ الاِستِغفارَ، فَإِنَّهُ غَفورٌ رَحیمٌ، وشَعبانُ شَهرِی، استَکثِروا فی رَجَبٍ مِن قَولِ: «أستَغفِرُ اللّهَ»، وَاسأَ لُوا اللّهَ الإِقالَةَ وَالتَّوبَةَ فیما مَضی، وَالعِصمَةَ فیما بَقِیَ مِن آجالِکُم.» یعنی رجب، ماه استغفار امت من است؛ پس در این ماه بسیار استغفار کنید که خدا آمرزگاری مهربان است.
نماز در هر وقت از ماه جمادی الثانی:
در مفاتیح الجنان شیخ عباس قمی به نقل از سید بن طاووس درباره اعمال این ماه آمده است: مؤمن در این ماه هرگاه که خواهد، چهار رکعت نماز بخواند همراه با دو سلام که در رکعت اول پس از سوره «حَمد» «یک مرتبه» «آیت الکرسی» و «بیست وپنج مرتبه» سوره «قَدر» و در رکعت دوم پس از سوره «حمد» «یک مرتبه» سوره «أَلْهاکُمُ التَّکاثُرُ» و «بیست وپنج مرتبه» سوره «توحید» و در دو رکعت بعد، در رکعت اول پس از سوره «حَمد» «یک مرتبه» سوره «کافرون» و «بیست وپنج مرتبه» سوره «فلق» و در رکعت دوم پس از سوره «حَمد» «یک مرتبه» سوره «نصر» و «بیست وپنج مرتبه» سوره «ناس» و پس از سلام، «هفتاد مرتبه» بگوید:
سُبْحَانَ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ وَ لا إِلَهَ إِلا اللَّهُ وَ اللَّهُ أَکْبَرُ.
منزّه است خدا و ستایش از آن اوست، معبودی جز او نیست و خدا بزرگ تر از این است که وصف شود.
و «هفتاد مرتبه»:
اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ.
خدایا بر محمّد و خاندان محمّد درود فرست.
آنگاه «سه مرتبه» بگوید:
اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِلْمُؤْمِنِینَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ.