خلاصه خبر
خبرگزاری مهر- گروه دین، حوزه و اندیشه- سیده فاطمه سادات کیایی: پدیده مرجعیت علمی و فقهی در اسلام، یکی از ارکان اساسی نظام اجتهاد و استنباط احکام شرعی است که طی قرون متمادی توسط علمای برجسته توسعه یافته است.
ورود زنان به سطح عالی اجتهاد نه تنها یک حق علمی بلکه ضرورتی اجتماعی است، زیرا فقه اسلامی پویاست و نیاز دارد که از زاویهی نگاه گوناگون، از جمله نگاه زنانه، توسعه یابد.
این تحول میتواند درکهای سنتی را بدون نفی اصول اجتهاد با شرایط روز جامعه هماهنگ سازد.
در گام دوم با مهدی سجادی امین عضو هیئت علمی گروه فقه و حقوق مرکز تحقیقات زن و خانواده و نویسنده کتاب «زنان، افتاء و مرجعیت» به گفتگو بنشینیم.
علم فقه در واقع کاشف اراده تشریحی خداوند است که چه کاری را انجام دهیم و چه کاری انجام ندهیم.
بنابراین در بحث اجتماعی کسی که مجتهد است در فقه هیچ گاه برای آن ممنوعیت و محدودیت جنسیتی مطرح نشده، یعنی گفته نشده که فقط مردان می توانند مجتهد باشند.
هر زن و مردی اگر مسیر استنباط را طی کنند می توانند به آن برسند، پس جنسیت در بحث اجتهاد مطرح نیست.
اگر امر یا نهی کند، حتی اگر پشتوانه مصلحتی آن برای ما پنهان باشد، پذیرش آن عقلا محکوم به وجوب است.
شئونی مانند اجتهاد، افتا و تقلیدکه جزو امور غیرولایی محسوب میشوند مستقل از جنسیت هستند؛ یعنی زن میتواند مجتهد شود و دیگران از او تقلید کنند.
اما در شئون ولایی بهویژه ولایت مطلقه فقیه، قضاوت و رسیدگی به امور کلی جامعه اکثر فقها شرط ذکوریت (مرد بودن) را الزامی میدانند
*آیا در این مسئله همه فقها یک دیدگاه دارند؟
دستهای دیگر مانند حضرت امام خمینی ولایت فقیه را گستردهتر میدانند و آن را شامل اختیاراتی برای اجرای احکام دینی در سطح جامعه، حتی از طریق تشکیل حکومت اسلامی، میشمارند.
شئونی مانند اجتهاد، افتا و تقلید که جزو امور غیرولایی محسوب میشوند مستقل از جنسیت هستند؛ یعنی زن میتواند مجتهد شود و دیگران از او تقلید کنند.
اما در شئون ولایی بهویژه ولایت مطلقه فقیه، قضاوت و رسیدگی به امور کلی جامعه اکثر فقها شرط ذکوریت (مرد بودن) را الزامی میدانند.
البته در برخی موارد ولایت حسبی محدود مانند ولایت مادر بر اموال فرزندان خود بعضی فقها اجازه ولایت زن را میدهند.
در فقه اسلامی، فرآیند اجتهاد دو مرحله مهم را در پیش میگیرد.
از دیدگاه حضرت آیت الله خامنه ای، شرع هیچ مانعی برای مرجعیت زنان نمیبیند.
حضرت آیت الله خامنه ای معتقدند که جنسیت فقیه در مرحله دوم، یعنی استنباط حکم، هیچ تأثیری ندارد؛ چرا که روش استنباط برای همه فقها یکسان است و به مرد یا زن بودن بستگی ندارد.
هر فقیهای که شرایط اجتهاد را داشته باشد چه مرد باشد و چه زن میتواند با رعایت ضوابط علمی به کشف اراده خداوند بپردازد.
بنابراین، از دیدگاه حضرت آیت الله خامنه ای ، شرع هیچ مانعی برای مرجعیت زنان نمیبیند.
این دیدگاه ضمن پذیرش کامل امکان مرجعیت زنان از نظر علمی و شرعی، به تفاوتهای تجربی میان زن و مرد نیز احترام میگذارد و آن را فرصتی برای غنای بیشتر فقه میداند.
مهر | فرهنگی و هنری | دوشنبه، 27 بهمن 1404 - 12:06
همزمان با فرارسیدن ماه مبارک رمضان، شبکه دو سیما با تدارک مجموعهای از ویژهبرنامههای گفتگومحور، معارفی و سرگرمکننده، جدول پخش خود را تغییر داده است.
خلاصه خبر
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی شبکه، شبکه دو در ماه مبارک رمضان با ترکیبی از برنامههای معنوی، معارفی و خانوادگی، تلاش کرده است حال و هوای این ماه پرفیض را به خانه مخاطبان بیاورد و همراه لحظات سحر و افطار روزهداران باشد.
این برنامه در ۱۸ شب نخست ماه رمضان با نوای حاج محمود کریمی و از شب بیستوچهارم تا پایان ماه با مناجاتخوانی حاج مهدی رسولی پخش میشود و فضای روحانی سحرگاهان را برای بینندگان رقم میزند.
این برنامه در ماه مبارک رمضان هر شب حوالی ساعت ۲۲ با آیتمهای متنوع میزبان مخاطبان خواهد بود.
مهر | دین و اندیشه | یکشنبه، 26 بهمن 1404 - 12:06
حجتالاسلام ارباب سلیمانی گفت: امسال علاوه بر تهران، ۲۴ استان نیز میزبان نمایشگاههای قرآن هستند.
خلاصه خبر
به گزارش خبرگزاری مهر، حجتالاسلام حمیدرضا ارباب سلیمانی، معاون قرآنی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، در نشست هماندیشی اعضای ستاد خبری سیوسومین نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم با تأکید بر رسالت سنگین فعالان رسانهای در حوزه قرآن گفت: تلاش و مجاهدت خبرنگاران در رویدادهای فرهنگی، هنری و رسانهای همواره قابل تقدیر است، اما هنگامی که سخن از قرآن به میان میآید، مسئولیت ما دوچندان و سنگینتر میشود.
متاسفانه روزهای سخت و تلخی را پشت سر گذاشتیم، اما راه برونرفت از این شرایط، معرفی هرچه بهتر و عمیقتر معارف بلند و زیبای قرآن کریم است.
معاون قرآنی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی افزود: کسانی که با قرآن مقابله میکنند یا دچار «جهالت» هستند که ریشه در نادانی دارد، یا گرفتار «جاهلیت»اند که از نوعی بیماری و تعصب نشأت میگیرد؛ چهبسا فردی تحصیلکرده باشد اما غرور و تعصب اجازه درک حقیقت را به او ندهد.
مهر | فرهنگی و هنری | دوشنبه، 27 بهمن 1404 - 12:29
شبکههای رادیویی در ماه مبارک رمضان، با پخش ۳ هزار ساعت برنامه شنوندگان را در سحر، افطار و شبهای قدر همراهی میکنند.
خلاصه خبر
وی درباره برنامههای ویژه سحر و افطار توضیح داد: سحر و افطار قلب برنامههای رمضانی ماست.
رادیو گفتوگو با «قدسیان» در سحر و «ضیافت نور» در افطار، رادیو اقتصاد در سحر با «آسمان نزدیک است» و در افطار با «مهماننواز»، و رادیو سلامت در سحر با «راهی تا آسمان» و افطار با «سفرهای تا آسمان» مهمان خانههای شنوندگان هستند.
رادیو پیام با «پیام سحر» و «پیام افطار»، رادیو آوا با «آوای سحر» و «آوای افطار» و رادیو نمایش هم برای سحر برنامه «همسفره» و افطار برنامه «فصل وصله» روی آنتن میبرد.
کاویانی درباره پخش برنامه تلاوت قرآن گفت: بنا به درخواست شنوندگان در بخش تلاوت قرآن تنوع را در جدول پخش در نظر گرفتیم.
رادیو قرآن هر روز ساعت ۵ صبح تلاوت یک جزء از قرآن را از حرم مطهر رضوی، ساعت ۹:۳۰ و ۱۶ تلاوت تحدیر، ساعت ۲۱ هم تلاوت یک جزء از حرم حضرت معصومه (س) و تلاوت نیمجزء هم ساعت ۱۲:۳۰ و ۱۹:۰۵ دارد.
رادیو ایران ساعت ۱۲:۳۰ ظهر جزءخوانی دارد.
رادیو سلامت ساعت ۲۳:۳۰ شب جزءخوانی دارد و ساعت ۱۶:۵۵ تلاوت تحدیر، رادیو معارف ساعت ۵ صبح تلاوت تحدیر و ساعت ۱۵ عصر تلاوت ترتیل، رادیو ورزش ساعت ۳ بامداد ترتیل و ساعت ۱۲:۳۰ تلاوت تحدیر را در جدول پخش قرار داده است.
مهر | فرهنگی و هنری | دوشنبه، 27 بهمن 1404 - 14:18
بیستودومین رویداد ادبی «تماشا» یکشنبه ۲۶ بهمنماه ۱۴۰۴ با حضور اعضای دوره آموزشی شعر بانوان، در سالن صفارزاده برگزار شد.
خلاصه خبر
شعر نیمایی
در بخش دوم این نشست، مرتضی امیری اسفندقه، شاعر و پژوهشگر ادبی، به عنوان سخنران بعدی به بیان دیدگاههای خود در موضوع شعر نیمایی پرداخت.
وی در آغاز سخنانش به اهمیت حال خوب برای شاعر اشاره کرد و گفت: شاعر زمانی میتواند شعر بگوید که روحیهای روشن و زنده داشته باشد.
وی سپس به جریانشناسی شعر فارسی پرداخت، اما نه از منظر تاریخی، بلکه از زاویه نوآوری در فرم و ساختار شعر.
او مولوی را یکی از شاعران اندیشمندی دانست و افزود: در اشعار خود گاهی اوزان عروضی شعر را مزاحم اعلام کرده و به محدودیتهای وزن و ردیف و قافیه معترض بوده است.
براساس گفتههای وی، ما از آغاز شعر پارسی تلاشهایی برای تازگی در شعر داشتهایم، اما تمامی این تازگیها در همان ساختارهای شعری پیشین صورت میگرفت.
من دستکم برای هر واژه ۲۳ شخصیت قائلم.
هر کس میخواهد اثری بیافریند که تکیهگاه آن واژه است، باید موسیقی واژهها را دقیق بشناسد.
این استاد ادبیات با تأکید بر موسیقی حروف افزود: گاهی یک واژه در کانون توجه شاعر قرار میگیرد.
حروف نیز موسیقی و نسبت خاصی با مفاهیم دارند.
همانگونه که کلمات برای معنا وضع شدهاند، حروف نیز بار معنایی دارند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به مفهوم مناجات و نیایش پرداخت و تصریح کرد: نیایش که به طور کلی با واژه دعا شناخته میشود، باید ده ویژگی داشته باشد.
هرچه این نظام منسجمتر باشد، شعر نیز استوارتر خواهد بود.
شعر بیتردید از تصویر و خیال بهره میبرد، اما تمامیت آن در این عناصر خلاصه نمیشود.
شکلگیری نظامی تازه در شعر موجب میشود صور خیال به تکرار و همسانی نیفتند.
محمدزاده با تأکید بر گستردهتر شدن دایره نظم در روزگار معاصر تصریح کرد: ممکن است آنچه حافظ در قرن هفتم سروده، در زمان خود شعر تلقی میشده، اما امروز در قالبی دیگر و با تعریفی متفاوت فهم شود.
نگاه ما به شعر و نظم دچار تحول شده و این تحول، دایره امکانات شاعر را نیز گسترش داده است.
وی یکی از چالشهای شعر امروز را تصاویر اشباعشده دانست و اظهار کرد: در مواجهه با شعر جوان امروز، گاه با تصاویری روبهرو میشویم که بارها تکرار شدهاند.
نشانهای از دگردیسی و تحول در جهانبینی شاعر
پخش «قرآن و جامعه» در ماه رمضان با روایت فرامرز رفیعپور
مهر | فرهنگی و هنری، دین و اندیشه | دوشنبه، 27 بهمن 1404 - 14:40
برنامه تلویزیونی «قرآن و جامعه» با روایت فرامرز رفیعپور در ایام ماه مبارک رمضان از شبکه یک سیما پخش میشود.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی پروژه، فرامرز رفیعپور جامعهشناس و استاد برجسته دانشگاه در برنامه تلویزیونی «قرآن و جامعه» با تکیه بر سالها پژوهش در حوزه علوم اجتماعی، به بررسی نسبت میان آموزههای قرآن کریم و مسائل روز جامعه میپردازد.
مباحث این مجموعه موضوعاتی همچون اثبات خالق، اثبات رسول، خانواده، عدالت، اخلاق اجتماعی و سبک زندگی را در بر میگیرد.
کتاب «قرآن و جامعه» تازهترین اثر فرامرز رفیعپور، مبنای اصلی مباحث مطرحشده در این برنامه تلویزیونی است و چارچوب نظری گفتگوها بر اساس همین اثر تدوین شده است.
برنامه تلویزیونی «قرآن و جامعه» در ایام ماه مبارک رمضان به مدت ۳۰ دقیقه هر شب دقایقی پس از اذان مغرب از شبکه یک سیما پخش میشود و حوالی ساعت ۲۳ بازپخش خواهد شد.
کارگردانی برنامه تلویزیونی «قرآن و جامعه» بر عهده یونس محمدی مجری برنامه «مکث» است.
در این برنامه کوشیده شده با بهرهگیری از ساختاری متفاوت، استفاده از تکنیکهای متنوع تصویری و آرشیوهای کمتر دیدهشده از نظام خلقت، محتوایی جذاب و تأثیرگذار از مباحث فرامرز رفیعپور ارائه شود.
تیزر جشنواره تئاتر مقاومت منتشر شد
مهر | فرهنگی و هنری | دوشنبه، 27 بهمن 1404 - 15:58
تیزر بیستمین جشنواره بینالمللی تئاتر مقاومت به دبیری محمد کاظمتبار منتشر شد.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از ستاد خبری جشنواره، تیزر بیستمین جشنواره بینالمللی تئاتر مقاومت با شعار «ایران، صحنه جاودان مقاومت» منتشر شد.
همچنین، مهلت ارسال اثر به بخش تئاتر صحنهای تا ۵ اسفند ۱۴۰۴، تئاتر خیابانی (سردار آسمانی) تا ۱۲ اسفند ۱۴۰۴ و مسابقه نمایشنامهنویسی این رویداد هنری تا ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ تمدید شده است.
متقاضیان میتوانند برای کسب اطلاعات بیشتر به سایت جشنواره به نشانی (https://moghavemattheater.ir) مراجعه کرده یا با دبیرخانه جشنواره در تماس باشند.
بیستمین جشنواره بینالمللی تئاتر مقاومت با شعار «ایران، صحنه جاودان مقاومت» به دبیری محمد کاظمتبار توسط انجمن تئاتر انقلاب و دفاع مقدس بنیاد فرهنگی روایت فتح از نیمه دوم سال ۱۴۰۴ آغاز شده و تا نیمه اول سال ۱۴۰۵ در سراسر کشور ادامه خواهد داشت.